જેરૂસલેમ,
સોમવારે સતત ત્રીજા દિવસે પણ ઇઝરાયલે ઇરાન પર નવા મિસાઇલ હુમલા કર્યા હતા, જેના કારણે તેહરાન તરફથી બદલો લેવાના હુમલાઓનો વધુ એક મોજું શરૂ થયું, કારણ કે વૈશ્વિક સ્તરે સંયમ રાખવાની અપીલ છતાં સંઘર્ષમાં તણાવ ઓછો થવાના કોઈ સંકેત દેખાતા નહોતા. શુક્રવારે લડાઈ શરૂ થઈ ત્યારથી, 230 થી વધુ લોકો માર્યા ગયા છે અને સેંકડો ઘાયલ થયા છે, બંને દેશોએ વધુ કાર્યવાહીની ચેતવણી આપી છે.
આ હુમલામાં માર્યા ગયેલા ઈરાની અધિકારીઓમાં ઈસ્લામિક રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ કોર્પ્સ (IRGC) ના ગુપ્તચર વડા જનરલ મોહમ્મદ કાઝેમી અને બે અન્ય જનરલોનો સમાવેશ થાય છે. ઇઝરાયલી હુમલાઓમાં મિસાઇલ સ્થળો, ઈરાનના સંરક્ષણ મંત્રાલય અને તેના હવાઈ સંરક્ષણ કાર્યક્રમ સાથે જોડાયેલી સુવિધાઓ પર હુમલો કરવામાં આવ્યો હોવાના અહેવાલ છે.
ઈરાની અધિકારીઓએ પણ વિદેશ મંત્રાલય સહિત મુખ્ય સરકારી ઇમારતો અને ઉત્તર તેહરાનમાં શાહરાન તેલ ડેપો અને દક્ષિણમાં ઇંધણ ટાંકી સુવિધા જેવા ઉર્જા સ્થાપનો પર હુમલાની પુષ્ટિ કરી છે. મશહાદમાં ઈરાની રિફ્યુઅલિંગ વિમાન સહિત અનેક સ્થળોએ આગ અને વિસ્ફોટના અહેવાલો મળ્યા છે – જે ઈરાની ક્ષેત્રમાં અત્યાર સુધીનો સૌથી ઊંડો હુમલો છે.
નાયબ વિદેશ પ્રધાન સઈદ ખાતીબઝાદેહે ભારે નુકસાન પામેલા વિદેશ મંત્રાલયની છબીઓ શેર કરી, જ્યારે રાજ્ય ટેલિવિઝન પર બાળકો સહિત નાગરિકોને કાટમાળમાંથી બહાર કાઢવામાં આવતા દુઃખદ દ્રશ્યો દર્શાવવામાં આવ્યા.
તેહરાન આશ્રય માટે દોડી રહ્યું હોવાથી નાગરિકો સૌથી વધુ નુકસાન ભોગવી રહ્યા છે
હવાઈ હુમલાઓ વધુને વધુ રહેણાંક વિસ્તારોમાં થઈ રહ્યા હોવાથી, ઈરાનના આરોગ્ય મંત્રાલયે દાવો કર્યો છે કે 90 ટકા જાનહાનિ નાગરિકો છે. વધુ હુમલાની આશંકાએ, રવિવાર રાતથી તેહરાનમાં મેટ્રો સ્ટેશનો અને મસ્જિદોને ઇમરજન્સી બોમ્બ શેલ્ટર તરીકે ખોલવામાં આવ્યા હતા. અધિકારીઓએ ઇંધણની અછતનો ઇનકાર કર્યો હતો, પરંતુ રહેવાસીઓ રાજધાની છોડીને ભાગી જતા ગેસ સ્ટેશનો પર લાંબી કતારો જોવા મળી હતી.
ટ્રાફિક પોલીસે ગભરાટને કારણે ભીડને નિયંત્રિત કરવા માટે તેહરાનથી બહાર જતા રસ્તાઓ બંધ કરી દીધા હતા, જ્યારે હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલીઓ રાતભર ગોળીબાર ચાલુ રાખતી હતી.
ઇઝરાયલી શહેરોમાં હુમલો થયો, મૃતકોમાં બાળકો પણ સામેલ હતા
ઇઝરાયલમાં, જેરુસલેમ, તેલ અવીવ અને હાઇફામાં હવાઈ હુમલાના સાયરન ગુંજ્યા, જેના કારણે રહેવાસીઓ બોમ્બ શેલ્ટરમાં ધસી ગયા. તેલ અવીવના દક્ષિણમાં બાટ યામમાં એક મિસાઇલ એક ઉંચી ઇમારત પર અથડાયો, જેમાં 10 વર્ષનો છોકરો અને નવ વર્ષની છોકરી સહિત છ લોકો માર્યા ગયા. પોલીસે જણાવ્યું હતું કે શહેરમાં 180 લોકો ઘાયલ થયા છે, અને સાત લોકોનો કોઈ હિસાબ નથી.
ઉત્તરીય આરબ બહુમતી ધરાવતા શહેર તમરામાં, બીજા હુમલામાં 13 વર્ષના બાળક સહિત ચાર લોકો માર્યા ગયા. રેહોવોટ પર એક અલગ હુમલામાં 42 લોકો ઘાયલ થયા, અને વેઇઝમેન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ સાયન્સમાં તેના કેમ્પસમાં નજીવું નુકસાન થયું. હાઈફામાં એક તેલ રિફાઇનરીને પણ અસર થઈ હતી.
ચાલુ ધમકીને કારણે ઇઝરાયલનું મુખ્ય આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ અને હવાઈ ક્ષેત્ર ત્રીજા દિવસે પણ બંધ રહ્યું.
રાજદ્વારી વિવાદ અને પરમાણુ વાટાઘાટો રદ
હિંસા વચ્ચે, એસોસિએટેડ પ્રેસના એક અહેવાલમાં એક અમેરિકન અધિકારીને ટાંકીને કહેવામાં આવ્યું છે કે અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા આયાતુલ્લાહ અલી ખામેનીની હત્યા કરવાની ઇઝરાયલી યોજનાને અવરોધિત કરી દીધી છે, જે લશ્કરી વ્યૂહરચના અને રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડનું નિરીક્ષણ કરે છે.
ઇઝરાયલે કહ્યું છે કે તેના વર્તમાન હુમલાનો હેતુ ઈરાનની પરમાણુ મહત્વાકાંક્ષાઓને રોકવાનો છે. જો કે, રવિવારે ઓમાનમાં યોજાનારી ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે નિર્ધારિત પરમાણુ વાટાઘાટો, તાજેતરની ઉગ્રતાને પગલે રદ કરવામાં આવી હતી.
બંને પક્ષોએ પોતાની સ્થિતિ મજબૂત બનાવતા અને નાગરિક જાનહાનિ વધતા, વ્યાપક પ્રાદેશિક પરિણામો અંગે ચિંતાઓ વધી રહી છે.
બન્ને દેશો વચ્ચેના સંઘર્ષ મુદ્દે અમુક ખાસ નોંધનીય બાબતો:-
ઈરાને તેના તેલ માળખા, લશ્કરી નેતૃત્વ અને વસ્તી કેન્દ્રોને નિશાન બનાવતા વિનાશક ઇઝરાયલી હવાઈ હુમલાઓની જાણ કરી છે.
ઈરાની આરોગ્ય મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે અત્યાર સુધીમાં 224 લોકો માર્યા ગયા છે અને 1,277 ઘાયલ થયા છે, જ્યારે વોશિંગ્ટન સ્થિત જૂથ હ્યુમન રાઈટ્સ એક્ટિવિસ્ટ્સે મૃત્યુઆંક નોંધપાત્ર રીતે વધારે હોવાનો દાવો કર્યો છે: 406 લોકો માર્યા ગયા છે અને 654 ઘાયલ થયા છે.
આ દરમિયાન, ઇઝરાયલે જણાવ્યું હતું કે ઈરાને શુક્રવારથી તેના પ્રદેશ પર 270 થી વધુ મિસાઇલો છોડી છે, જેમાંથી 22 તેના બહુ-સ્તરીય હવાઈ સંરક્ષણમાં ઘૂસી ગઈ છે.
ચૌદ ઇઝરાયલીઓ મૃત્યુ પામ્યા છે, અને ઓછામાં ઓછા 390 અન્ય ઘાયલ થયા છે.
